Η Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών - Ωνασείου Ιδρύματος θεμελιώθηκε στην Αθήνα το 2000 και κατασκευάζεται με την αποκλειστική χρηματοδότηση και επίβλεψη του Ιδρύματος. Το κτίριο, με εμβαδόν 18.000 τετραγωνικά μέτρα, ανεγείρεται σε ιδιόκτητο οικόπεδο τριών στρεμμάτων και καλύπτει ένα ολόκληρο οικοδομικό τετράγωνο.
Η διεθνής πρόσκληση ενδιαφέροντος για την αρχιτεκτονική μελέτη συγκέντρωσε 66 υποψηφιότητες από όλο τον κόσμο. Eπελέγη η πρόταση του γαλλικού αρχιτεκτονικού γραφείου Architecture Studio που προέβλεπε την ανέγερση ενός κτιρίου ύψους 27 μέτρων, επενδυμένου με λευκό μάρμαρο και γυαλί, για να παραπέμπει στη λιτότητα της αρχαίας ελληνικής αρχιτεκτονικής.
Το κτίριο θα αποτελέσει δείγμα αρχιτεκτονικής της εποχής μας. Η απλότητα του κτιριακού όγκου και η απέριττη μορφολογική έκφραση προσδίδουν έντονο μνημειακό χαρακτήρα. Παράλληλα ο τρόπος διαμόρφωσης του κελύφους δίνει μια αίσθηση μυστηρίου στο κτίριο, σαν ένα σκηνικό που εναλλάσσεται. Την ημέρα οι λευκές οριζόντιες μαρμάρινες λωρίδες των όψεων από μακριά ανακλούν το αττικό φως προσδίδοντας σ’ αυτό έναν κυματισμό.
Η εντύπωση αντιστρέφεται τη νύχτα, όταν οι μαρμάρινες λευκές λωρίδες φωτίζονται διαφορετικά και εμφανίζεται το εσωτερικό του κτιρίου και κυρίως το θερμό κέλυφος που περιβάλλει τις αίθουσες εκδηλώσεων.
Το κτίριο περιλαμβάνει:
- Αμφιθεατρική αίθουσα 900 θέσεων με σκηνή κατάλληλη για θεατρικές παραστάσεις, συμφωνική ορχήστρα, όπερα, χορό και κινηματογράφο, διαλέξεις και συνέδρια
- Αίθουσα 220 θέσεων για μικρότερες θεατρικές, μουσικές ή χορευτικές παραστάσεις, διαλέξεις και ειδικές κινηματογραφικές προβολές (πολυμέσων, εικονικής πραγματικότητας)
- Χώρο 700 τ. μ. για εκθέσεις εικαστικών και άλλων τεχνών
- Υπαίθριο θέατρο
- Ηλεκτρονική βιβλιοθήκη
- Στούντιο επαγγελματικών ηχογραφήσεων
- Εστιατόριο - με υπαίθριο χώρο - για καλλιτεχνικές εκδηλώσεις
- Υπόγειους χώρους στάθμευσης και αποθήκες
Για το εσωτερικό των δύο αμφιθεάτρων στο ισόγειο του κτιρίου πραγματοποιήθηκε νέα αρχιτεκτονική μελέτη την οποία ανέλαβε ο αρχιτέκτονας Mark Foley του αγγλικού αρχιτεκτονικού γραφείου Burrell Foley Fischer Llp, Architects Urban Designers. Η καταξιωμένη εικαστικός Αιμιλία Παπαφιλίππου σχεδίασε το χώρο του μπαρ ως συνολικό έργο τέχνης. Το θεατρολογικό φωτισμό των δύο αμφιθεάτρων επιμελήθηκε ο James Morse της εταιρείας Light & Design Associates, που εδρεύει στο Λονδίνο, ενώ ο επανασχεδιασμός του αρχιτεκτονικού φωτισμού σε όλο το κτίριο πραγματοποιήθηκε από την εταιρεία Ελευθερία Ντεκώ & Συνεργάτες.
Οι προγραμματικοί στόχοι της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών - Ωνασείου Ιδρύματος είναι πολλαπλοί. Περιλαμβάνουν την ενθάρρυνση της παραγωγής σύγχρονου ελληνικού πολιτισμού και την εξαγωγή του εκτός Ελλάδος. Παρέχεται στους Έλληνες καλλιτέχνες ένα άρτιο εργαλείο δουλειάς, για να αναδείξουν την τέχνη τους εντός και εκτός Ελλάδας.
Η λειτουργία της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών - Ωνασείου Ιδρύματος θα προσφέρει επίσης τη δυνατότητα σε ξένους δημοσιογράφους, κριτικούς, διευθυντές πολιτιστικών δρώμενων να γνωρίσουν από κοντά τη δουλειά των Ελλήνων καλλιτεχνών. Παράλληλα, θα δοθεί η δυνατότητα στους Έλληνες καλλιτέχνες να χρησιμοποιήσουν το δίκτυο πολύτιμων συνεργασιών του Ιδρύματος, που έχουν δημιουργηθεί στο εξωτερικό με την πολύχρονη δραστηριότητά του στο χώρο του πολιτισμού.
Το διοικητικό συμβούλιο αποφάσισε ότι η Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών - Ωνασείου Ιδρύματος θα φιλοξενεί επίσης εκδηλώσεις σε συνεργασία με οργανισμούς του εξωτερικού, εφόσον θα παρουσιάζουν ενδιαφέρον για τους Έλληνες πολίτες και ιδίως αν διαθέτουν στοιχεία ελληνικότητας.
Ύστερα από απόφαση του Ιδρύματος για ανασχεδιασμό τμημάτων του κτιρίου και επικαιροποίηση των σχεδίων και λόγω σοβαρών καθυστερήσεων με υπαιτιότητα των εργολάβων, η έναρξη λειτουργίας της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών - Ωνασείου Ιδρύματος προγραμματίζεται εντός του έτους 2010.
